• تاریخچه مکتب طریقت اویسی شاه مقصودی
•     خرقه
•     سلسلۀ اقطاب
• حضرت جلال الدّین علی میرابوالفضل عنقا
• حضرت میرقطب­الدّین محمّد عنقا
• مولانا شاه مقصود صادق عنقا
• استاد كنوني عرفان

حضرت شاه مقصود صادق عنقا

حضرت شاه مقصود صادق عنقا چهل و يكمين استاد مكتب طريقت اويسي (مكتب عرفان اسلامي) میباشند. حضرت مولانا صلاح الدّين علي نادر عنقا، فرزند روحاني و جسماني حضرت شاه مقصود، همواره با احترامي خاص از استادان اين مكتب ياد نموده و در مورد پدر خويش چنين ميفرمايند: 'تعاليم ايشان سرآغاز دوران جديدي در تاريخ تصّوف محسوب ميشود. حقيقت اسلام بايد در سراسر جهان اعلام میشد".

حضرت شاه مقصود، كه در جوامع علمي به پروفسور عنقا شهرت دارند، در روز پانزدهم بهمن ماه سال 1294 هجري خورشيدي برابر با چهارم فوريه 1916 ميلادي درشهر تهران چشم به جهان گشودند. از اوان كودكي تحت تعاليم پدرشان، كه استاد عاليقدر مكتب عرفان اسلامي ميباشند، طريق معرفت را دريافته و مدّت سي سال تحت توجّهات و تعاليم ايشان عاشقانه سير از خود تا خود را پيمودند. در طول این مدّت زیر نظر پدرگرانقدرشان حضرت میرقطب الدّین محمّد در جلسات ارشادی خویش با احاطۀ کامل بر عرفان و همچنین زمینه های گوناگون در رشته های مختلف علوم، درهای مکتب عرفان را بر روی جویندگان آن در سراسر جهان گشودند. ایشان با تلاشی خستگی ناپذیر کوشیدند تا تعالیم تصوّف را در سراسر دنیا در دسترس طالبان آن قراردهند و به همین جهت این مکتب، مکتب طریقت اویسی شاه مقصودی نامیده میشود.

حضرت شاه مقصود، در تاریخ ١٣ شهریورماه سال ١٣٤٩ هجری خورشیدی، برابر با چهارم سپتامبر ١٩٧٠ میلادی، رسماً حضرت پیر معظّم، مولانا صلاح الدّین علی نادر عنقا را بعنوان چهل و دوّمین قطب طریقت اویسی خرقه پوشاندند و بدینسان ا یشان را به جانشینی خویش برگزیدند.

پروفسور عنقا در رشته هاي طبّ، فلسفه، ادبيات، رياضي، فيزيك حياتي، فيزیولوژي، ژنتيك، شيمي حياتي، انرژيهاي حياتي،مكانيك تشعشعي،انرژيهاوكوانتم،كوانتم الكتروديناميك، نسبيّت، فيزيك فضائي، فيزيك ذرّات، فيزيك هسته اي و نيز علوم غريبه به تحقيق پرداختند. ماحصل اين تحقيقات وخلاّقيات، تعاليم بي نظير و آثار گرانبهائي ميباشند، كه چراغ پرفروغ مسير علمي بشريّت گرديده است. آن حضرت در دوران حيات پربار خويش، بيش از 150 اثر به نظم و نثر به حيطة نگارش در آورده اند. تعدادی از کتابهای ایشان که به زبانهای مختلف نیز ترجمه شده است عبارتند از: آواز خدایان، اصول فقر و تصوّف، الرّسائل (تطهیر و تنویر قلوب، مقاصد الارشاد، سراج الهدی، الصّلاه)، اوزان ومیزان، پدیده­های فکر، پیام دل، تئوری ذرّه، حماسۀ حیات، چنته، زوایای مخفی حیاتی، سحر، سرّالحجر، طبّ سنّتی ایران، غزلیّات، مزامیر حق و گلزار امید، مثنوی سیرالسائر و طیرالنادر، مثنوی شاهد و مشهود، نیروان.

در سال 1976 ميلادي يك زيست شناس ژاپني به نام دکتر یوشی میکی مایدا طيّ درخواست مصاحبه اي با پروفسور عنقا به حضور ايشان رسيد و پس از اين ملاقات، نتايج پرسش و پاسخ خود را در قالب كتاب سحر منتشر ساخت. اين اثر جاودانه نه­تنها نمايانگر گوشه­اي از نظرات و افكار پروفسور عنقا مي­باشد، بلكه بيانگر تعاليمي ارزشمند در مكتب معرفت نيز به شمار مي­آيد. پروفسور عنقا در اين مصاحبه با نگرشي خاص، چگونگي دستيابي به يك صلح واقعي را مطرح ميسازند كه بعدها بنياد انديشه عميق فرزند ايشان را در جهت تكوين و انتشار كتاب صلح فراهم مي­آورد.

دکتر یوشی میکی مایدا در مقدمه کتاب سحر می­نویسد در کتاب تحقیقی دکتر ابراهیم شتا (استاد دانشکده ادبیات در دانشگاه قاهره مصر) در خصوص مکتب اویسی و شخصیت استاد عالیقدر آن یعنی پرفسور عنقا میخوانیم که:

«طی ملاقاتهای بسیار که هر کدام ساعاتی چند ادامه داشت در مقابل این چشمه جاری و فیاض عرفان، احساس خستگی و ملال نمیکردم زیرا بسط روحی فوق العاده و فهم بی مرز و حدود استاد عنقا او را از همه متمایز مینماید. بتحقیق دروازه های وسیعی از تخصص های فراوان را بصورت علمی و وسیع بر من باز نمود. زیرا دقّت نظر ایشان در مسائل اسلامی اصیل و تخصّص علوم جدید غربی بصورت عمیقترین وجهی جلب توجه مینمود و تمام این مسائل را با فکری وسیع و دور از هر گونه تعصّب و یا بستگی به دستجات و با سیاستی بی پرده ابراز مینمودند. کتاب آواز خدایان ایشان فریادی است که همه انسان ها را برای رهائی از علائق جسمانی و بار سنگین گناهان که بر دوشها سنگینی میکند فرا میخواند.

با اینهمه وسعت مطلب و دانش فردی یک انسان، این سئوال برای من بوجود آمد که: عارف چه کسی است؟ چقدر میداند؟ حقیقت مذاهب چیست؟ و این تعلیمات از چه مقوله ای هستند که مانند وسعت دریایی بی ابتدا و بی انتهاست؟»[1]

در سال 1973 میلادی موسسۀ بین­المللی تحقیقات علوم مختلف با نام مخفّف آی.ام.آر.ا. (I.M.R.A) سؤالهای مطرح روز را که دارای ماهیّت و خصوصیّات فنّی و علمی بود از حضرت شاه­مقصود پرسیدند و درخواست نمودند که ایشان به این سؤالات پاسخ دهند. جوابیۀ حضرت شاه­مقصود که به صورت اعجاب آوری تهیه شده بود منجر به وجود آمدن کتاب زوایای مخفی حیاتی گردید.

دکتر گریزل رئیس مؤسسه بین المللی تحقیقات علوم مختلفه در مقدمه کتاب «زوایای مخفی حیاتی» درباره ایشان چنین می­نویسد:

«... علم ایشان بخشهای مختلفی را در برمی­گیرد اعم از: فلسفه، ادبیات، ریاضی، فیزیک، فیزیولوژی اعصاب، عصب شناسی، ژنتیک، ساختمان حیاتی نباتات، شیمی آلی و شیمی معدنی، انرژیهای حیاتی، مکانیک تشعشعی انرژیها و کوانتم، کوانتم الکترودینامیک، فرضیه نسبیت، فیزیک ستاره شناسی، فیزیک ذرّه، فیزیک هسته ای و بسیاری علوم دیگر مانند علم کیمیا. آثار ایشان منعکس کننده علم و دانش همه جانبه ایشان است.»[2]

عرفان آنگونه كه ايشان تعليم مي­فرمايند، عبارت از علم و هنر به كار بستن اصول متافيزيك در جهان فيزيك است. يك مثال در اين رابطه مي­تواند محاسبات دقيق بناي يادبود حضرتشان درشهر نواتو، واقع در ايالت كاليفرنيا باشد كه توسّط حضرت مولانا صلاح الدّين علي نادر عنقا به ياد پدر محبوبشان طرّاحي شده و زير نظر مستقيم ايشان بنا گرديده است. در محاسبات اين بناي باشكوه با تطابق علم اعداد و حروف ابجد (علم جفر)، نام پدر بزرگوارشان حضرت شاه مقصود حاصل مي­شود. ساختمان سقف بناي يادبود در مرتفع­ترين قسمت خود متوجّه اوجي است كه نمودار وحدت شخص با خداوند بوده و بيانگر اين نیز هست كه خداوند را ميتوان در کمال خلوص در كعبۀ دل ملاقات نمود.

صرفنظر از طرّاحي بي­نظير بناي يادبود، تزئينات گچبريهاي رنگي با آئينه­كاري، كاشيكاريها و فلزكاريهاي ظريف و خطّاطي شده و همچنين مرمرسياه رنگ كف بنا، اعجاب برانگيز است و امروز اين بنا، يادآور جاودانه­اي است از وجود استاد گرانمایه و عالیقدر عرفان كه زماني نه چندان دور در رصدخانۀ خود در نزديكي شهر تهران به كار تحقيق و پژوهش در مورد جهان لايتناهي مجدّانه كوشيدند و پرده­هاي بسيار از جهل بشريّت برگرفتند.

رحلت حضرت شاه مقصود صادق عنقا، چهل و يكمين پير طريقت اويسي در روز 26 آبان ماه سال 1359 هجري خورشيدي برابر با نهم محرم سال 1401 هجري قمري (شب عاشورا) و هفدهم نوامبر سال 1980 ميلادي اتّفاق افتاد.